ของแท้หรือปลอม? วิธีสังเกต เลข อย. ปลอมที่ควรรู้ก่อนตกเป็นเหยื่อ

ทุกวันนี้ในตลาดออนไลน์มีสินค้าจำนวนมากที่แอบอ้างว่ามีเลข อย. บนฉลาก แต่เมื่อ เช็คเลข อย. จริงกลับไม่พบข้อมูลในระบบของสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา ปัญหา “เลขอย.ปลอม” กลายเป็นหนึ่งในภัยเงียบของผู้บริโภคที่อาจนำไปสู่การใช้ผลิตภัณฑ์ที่ไม่ได้มาตรฐานและเกิดอันตรายได้โดยไม่รู้ตัว

ทำไมสินค้าบางตัวถึงใช้ เลข อย. ปลอม

หลายคนอาจสงสัยว่า “เหตุใดสินค้าบางตัวจึงกล้าใช้ เลข อย. ปลอม?” คำตอบคือผู้ผลิตหรือผู้จำหน่ายบางรายต้องการสร้างภาพลักษณ์ให้สินค้าดูน่าเชื่อถือในสายตาผู้บริโภค โดยเฉพาะในตลาดออนไลน์ที่การตรวจสอบทำได้ยาก พวกเขามักใช้ เลขอย.ของสินค้าคนละประเภท มาปลอมแปลง เช่น นำเลขของอาหารมาใช้กับครีมหรืออาหารเสริม หรือสร้างเลขขึ้นมาเองโดยไม่มีการจดแจ้งกับทาง สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) อย่างถูกต้องตามกฎหมาย

การกระทำลักษณะนี้เข้าข่าย หลอกลวงผู้บริโภค และมีความผิดตามพระราชบัญญัติอาหารและยา มีโทษทั้งจำคุกและปรับสูงสุดหลายแสนบาท ที่สำคัญคือสินค้าที่ไม่ได้ผ่านกระบวนการตรวจสอบอย.จริง อาจมีสารต้องห้ามหรือส่วนผสมที่เป็นอันตรายต่อร่างกาย เช่น ปรอท ไฮโดรควิโนน หรือสเตียรอยด์ ซึ่งเป็นสารที่มักพบในผลิตภัณฑ์ปลอมจำนวนมาก

ในทางกลับกัน หากผลิตภัณฑ์ถูกผลิตโดย โรงงานเครื่องสำอาง ที่ได้รับอนุญาตอย่างถูกต้อง จะมีระบบตรวจสอบและขั้นตอนการจดแจ้งอย.ภายใต้มาตรฐานสากล ตั้งแต่การตรวจสูตร ส่วนผสม ไปจนถึงการจัดเก็บข้อมูลเอกสารทางกฎหมาย ทำให้ผู้ประกอบการมั่นใจได้ว่าผลิตภัณฑ์ที่ออกสู่ตลาดปลอดภัย และสามารถตรวจสอบย้อนกลับได้ทุกขั้นตอน

ดังนั้น หากพบสินค้าที่อ้างว่ามีเลขอย.แต่ไม่มีข้อมูลในระบบ หรือไม่สามารถยืนยันผู้ผลิตได้อย่างชัดเจน ควรหลีกเลี่ยงทันที เพราะนอกจากเสี่ยงต่อสุขภาพแล้ว ยังเสี่ยงต่อการถูกหลอกลวงและสูญเสียเงินโดยใช่เหตุอีกด้วย

สัญญาณเตือน 5 ข้อของเลขอย. ปลอม

ก่อนซื้อสินค้า โดยเฉพาะผลิตภัณฑ์ที่เกี่ยวกับสุขภาพหรือผิวพรรณ ลองสังเกตจากจุดเหล่านี้:

• 1. เลขอย.ไม่ครบ 13 หลัก — รูปแบบมาตรฐานต้องมีลักษณะ XX-X-XXXXX-X-XXXX หากสั้นหรือยาวเกินนี้ให้สงสัยไว้ก่อน
• 2. หมวดหมู่ไม่ตรงกับประเภทสินค้า — เช่น ใช้เลขของหมวดอาหารกับเครื่องสำอาง
• 3. ไม่มีข้อมูลเมื่อค้นในระบบอย. — ค้นหาแล้วไม่พบข้อมูลหรือขึ้นว่า “ไม่ตรงหมวด”
• 4. ฉลากพิมพ์ผิด หรือสะกดผิด — ของปลอมมักมีการพิมพ์ผิดพลาดหรือใช้ตัวอักษรไม่สม่ำเสมอ
• 5. ราคาถูกเกินจริง — สินค้าที่มีเลขอย. ปลอมมักใช้ราคาต่ำเพื่อหลอกให้ซื้อง่าย

วิธีตรวจสอบ เลข อย. ปลอมแบบง่ายที่สุด

คุณสามารถตรวจสอบได้ด้วยตนเองผ่านช่องทางทางการของ อย. ภายในไม่กี่นาที:

1. เข้าเว็บไซต์ oryor.com/check-product-serial
2. กรอกเลขอย.ให้ครบ 13 หลัก หรือชื่อผลิตภัณฑ์
3. ตรวจสอบว่าข้อมูลที่ขึ้นตรงกับชื่อผู้ผลิตและหมวดสินค้า

หากไม่พบข้อมูล หรือชื่อไม่ตรงกับฉลาก ให้หลีกเลี่ยงการซื้อทันที เพราะมีโอกาสสูงที่เป็นของปลอม

เคสจริง ผลิตภัณฑ์ที่ใช้เลขอย.ปลอม

อย. เคยตรวจพบกรณีสินค้ากลุ่มอาหารเสริมลดน้ำหนักและครีมผิวขาวจำนวนมากที่ใช้เลขอย.ของสินค้าคนละประเภท โดยเฉพาะกรณีที่นำเลขของสบู่มาใช้กับโลชั่น หรือใช้เลขของผลิตภัณฑ์อาหารมาปลอมแปลงเป็นเครื่องสำอาง ผลคือผู้บริโภคหลายรายเกิดอาการแพ้ ระคายเคือง หรือมีปัญหาผิวหนังรุนแรงจนต้องเข้ารับการรักษาในโรงพยาบาล สุดท้ายสินค้าถูกเรียกคืนและเจ้าของแบรนด์ถูกดำเนินคดีในข้อหาหลอกลวงผู้บริโภค การตรวจสอบพบว่าส่วนใหญ่ผลิตจากโรงงานที่ไม่ได้รับอนุญาตหรือไม่มีเอกสารรับรองการผลิตจาก อย. ที่ถูกต้อง ซึ่งแตกต่างจากแหล่ง รับผลิตครีม ในไทยที่ดำเนินการภายใต้มาตรฐาน GMP และผ่านขั้นตอนการยื่นขอเลขจดแจ้งอย่างถูกต้อง ช่วยให้ผลิตภัณฑ์สามารถตรวจสอบย้อนกลับได้ และป้องกันปัญหาการถูกเรียกคืนหรือถูกเพิกถอนในภายหลัง

ทำอย่างไรเมื่อเจอสินค้าที่สงสัยว่าใช้ เลขอย. ปลอม

หากพบสินค้าที่น่าสงสัยสามารถส่งข้อมูลให้ อย. ตรวจสอบได้โดยตรงผ่าน:

• LINE Official: @FDATHAI
• เว็บไซต์ oryor.com
• สายด่วน อย. โทร. 1556

เจ้าหน้าที่จะตรวจสอบและดำเนินการกับผู้กระทำผิดตามกฎหมาย ซึ่งเป็นการช่วยลดสินค้าปลอมในตลาด

สำหรับเจ้าของแบรนด์ ป้องกันการถูกแอบอ้างเลข อย.

เจ้าของแบรนด์ควรจดทะเบียนผลิตภัณฑ์กับ อย. อย่างถูกต้อง และเก็บสำเนาเอกสารไว้ทุกครั้งเพื่อใช้ยืนยันในกรณีที่มีผู้นำเลขไปใช้ผิดวัตถุประสงค์ การทำงานร่วมกับ โรงงานสกินแคร์ ที่มีประสบการณ์ด้านเอกสารและระบบตรวจสอบ อย. จะช่วยให้กระบวนการเป็นไปอย่างปลอดภัยและถูกต้อง

สรุป รู้ทันเลข อย.ปล อมเพื่อความปลอดภัยของคุณ

อย่าเชื่อเพียงแค่เห็นเลข อย.บนฉลาก แต่ควรตรวจสอบผ่านระบบทางการทุกครั้ง การรู้วิธีสังเกตเลขปลอมจะช่วยป้องกันอันตรายจากสินค้าที่ไม่ได้มาตรฐาน และสร้างความมั่นใจให้กับการเลือกซื้อผลิตภัณฑ์ที่ปลอดภัย หากคุณต้องการสร้างแบรนด์อย่างถูกต้องและมีเอกสารครบ ควรเลือกทำงานกับ รับผลิตสกินแคร์ ที่ได้รับการรับรองจากหน่วยงานรัฐและมีใบอนุญาตครบถ้วน

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับเลข อย. ปลอม

เลขอย.ปลอมดูยังไง?

สังเกตได้จากเลขที่ไม่ครบ 13 หลัก หมวดหมู่ไม่ตรง หรือค้นในระบบอย.แล้วไม่พบข้อมูล

ถ้าเจอสินค้าที่น่าสงสัยว่าปลอม ต้องทำยังไง?

สามารถแจ้ง อย. ผ่าน LINE @FDATHAI หรือสายด่วน 1556 เพื่อให้ตรวจสอบและดำเนินคดีตามกฎหมาย

ใช้เลขอย.ของสินค้าคนอื่นได้ไหม?

ไม่ได้ ถือว่าผิดกฎหมาย มีโทษทั้งจำคุกและปรับ เจ้าของเลขอย.จริงสามารถฟ้องร้องได้

อย. ตรวจสอบสินค้าปลอมบ่อยไหม?

อย. ตรวจสอบเป็นประจำ โดยเฉพาะสินค้ากลุ่มอาหารเสริมและเครื่องสำอางที่ขายออนไลน์

เลือกซื้อสินค้าอย่างไรให้ปลอดภัย?

เลือกซื้อจากร้านที่มีตัวตนชัดเจน มีใบอนุญาตจำหน่าย และตรวจสอบเลขอย.ทุกครั้งก่อนตัดสินใจซื้อ